Balakanda Sarga 50 – bālakāṇḍa pañcāśaḥ sargaḥ
|| janakasamāgamaḥ ||
tataḥ prāguttarāṁ gatvā rāmaḥ saumitriṇā saha |
viśvāmitraṁ puraskr̥tya yajñavāṭamupāgamat || 1 ||
rāmastu muniśārdūlamuvāca sahalakṣmaṇaḥ |
sādhvī yajñasamr̥ddhirhi janakasya mahātmanaḥ || 2 ||
bahūnīha sahasrāṇi nānādēśanivāsinām |
brāhmaṇānāṁ mahābhāga vēdādhyayanaśālinām || 3 ||
r̥ṣivāṭāśca dr̥śyantē śakaṭīśatasaṅkulāḥ |
dēśō vidhīyatāṁ brahmanyatra vatsyāmahē vayam || 4 ||
rāmasya vacanaṁ śrutvā viśvāmitrō mahāmuniḥ |
nivēśamakarōddēśē viviktē salilāyutē || 5 ||
viśvāmitramanuprāptaṁ śrutvā sa nr̥patistadā |
śatānandaṁ puraskr̥tya purōhitamaninditam || 6 ||
pratyujjagāma sahasā vinayēna samanvitaḥ |
r̥tvijō:’pi mahātmānastvarghyamādāya satvaram || 7 ||
viśvāmitrāya dharmēṇa dadurmantrapuraskr̥tam |
pratigr̥hya tu tāṁ pūjāṁ janakasya mahātmanaḥ || 8 ||
papraccha kuśalaṁ rājñō yajñasya ca nirāmayam |
sa tāṁścāpi munīnpr̥ṣṭvā sōpādhyāyapurōdhasaḥ || 9 ||
yathānyāyaṁ tataḥ sarvaiḥ samāgacchatprahr̥ṣṭavat |
atha rājā muniśrēṣṭhaṁ kr̥tāñjalirabhāṣata || 10 ||
āsanē bhagavānāstāṁ sahaibhirmunipuṅgavaiḥ | [sattamaiḥ]
janakasya vacaḥ śrutvā niṣasāda mahāmuniḥ || 11 ||
purōdhā r̥tvijaścaiva rājā ca saha mantribhiḥ |
āsanēṣu yathānyāyamupaviṣṭānsamantataḥ || 12 ||
dr̥ṣṭvā sa nr̥patistatra viśvāmitramathābravīt |
adya yajñasamr̥ddhirmē saphalā daivataiḥ kr̥tā || 13 ||
adya yajñaphalaṁ prāptaṁ bhagavaddarśanānmayā |
dhanyō:’smyanugr̥hītō:’smi yasya mē munipuṅgava || 14 ||
yajñōpasadanaṁ brahmanprāptō:’si munibhiḥ saha |
dvādaśāhaṁ tu brahmarṣē śēṣamāhurmanīṣiṇaḥ || 15 ||
tatō bhāgārthinō dēvāndraṣṭumarhasi kauśika |
ityuktvā muniśārdūlaṁ prahr̥ṣṭavadanastadā || 16 ||
punastaṁ paripapraccha prāñjaliḥ praṇatō nr̥paḥ |
imau kumārau bhadraṁ tē dēvatulyaparākramau || 17 ||
gajasiṁhagatī vīrau śārdūlavr̥ṣabhōpamau |
padmapatraviśālākṣau khaḍgatūṇīdhanurdharau || 18 ||
aśvināviva rūpēṇa samupasthitayauvanau |
yadr̥cchayaiva gāṁ prāptau dēvalōkādivāmarau || 19 ||
kathaṁ padbhyāmiha prāptau kimarthaṁ kasya vā munē |
puṇḍarīkaviśālākṣau varāyudhadharāvubhau || 20 ||
baddhagōdhāṅgulitrāṇau khaḍgavantau mahādyutī |
kākapakṣadharō vīrau kumārāviva pāvakī || 21 ||
rūpaidāryarguṇaiḥ puṁsāṁ dr̥ṣṭicittāpahāriṇau |
prakāśya kulamasmākaṁ māmuddhartumihāgatau || 22 ||
[* varāyudhadharau vīrau kasya putrau mahāmunē | *]
bhūṣayantāvimaṁ dēśaṁ candrasūryāvivāmbaram |
parasparasya sadr̥śau pramāṇēṅgitacēṣṭitaiḥ || 23 ||
[kākapakṣadharau vīrau]
kasya putrau muniśrēṣṭha śrōtumicchāmi tattvataḥ |
tasya tadvacanaṁ śrutvā janakasya mahātmanaḥ || 24 ||
nyavēdayanmahātmānau putrau daśarathasya tau |
siddhāśramanivāsaṁ ca rākṣasānāṁ vadhaṁ tathā || 25 ||
taccāgamanamavyagraṁ viśālāyāśca darśanam |
ahalyādarśanaṁ caiva gautamēna samāgamam |
mahādhanuṣi jijñāsāṁ kartumāgamanaṁ tathā || 26 ||
ētatsarvaṁ mahātējā janakāya mahātmanē |
nivēdya virarāmātha viśvāmitrō mahāmuniḥ || 27 ||
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē bālakāṇḍē pañcāśaḥ sargaḥ || 50 ||
